Zelfsturing kun je niet van bovenaf opleggen

Visies en missies in het hoger onderwijs suggereren over het algemeen dat ‘met de docent het opleiden staat of valt.’  De docent heeft dus de sleutel  tot ‘in control zijn’. 

Wij zien ook een voortdurend toenemende hoeveelheid kaders, regels, procedures en andere hoepels  waar docenten doorheen moeten springen om te borgen  dat zij ‘in control zijn’. Bij docenten werkt dit helaas slecht. 

Docenten zijn professionals!   Opgelegde regels (”we leggen het nog eens uit!”), beleidskaders, visies, processen en procedures helpen niet als het de docent in zijn professionaliteit beperkt.  Diens reflex kun u zelf invullen.  Hij trekt zich terug in de positie waar de professionele autonomie  onverminderd is: ‘voor de klas’.  Hij doet wat hij zelf denkt dat het beste is en doet vooral wat goed scoort in de studentevaluaties. 

Van eigenaarschap voor het totale  onderwijsproces lijkt weinig tot geen sprake, zoals onder meer naar voren komt in ons onderzoek:

  • Meer dan de helft van de docenten geeft aan dat er geen duidelijk en expliciete visie  op de vraagstukken en de ontwikkelingen in het beroepenveld is
  • Minder dan de helft van de docenten heeft zijn commitment  gegeven ten aanzien van het uitvoeren van het beleid  inzake de begeleiding van studenten
  • Minder dan 50% van de docenten geeft aan het totale leerplanschema  en de individuele leerdoelen per onderdeel te kennen
  • Volgens de helft van de docenten ontbreekt  het aan een duidelijke en beargumenteerde horizontale en verticale samenhang  van het studieprogramma
  • Niemand  vraagt zich af of studenten het didactisch concept – dat nota bene ten grondslag ligt aan hun onderwijs – begrijpen

De bestuurlijke reflex kent u.  Het gevolg ook: nog meer kaders (verbeterd!), procedures en richtlijnen voor de onderwijsmanagers etc.  Plan-Do-Plan-Do-Plan-Do.  Onze ervaring leert dat dit helaas niet werkt.

Onze advies is daarom: Doe het samen !  Benut de intrinsieke motivatie van de professionals, daar ligt immers hun kracht.  Het zelf vorm geven aan wat de docenten denken nodig te hebben om goed te kunnen functioneren zorgt ervoor dat zij maximaal worden uitgedaagd om hun eigen gelijk  te bewijzen.  Bestuur, management en docenten zijn ‘in control’, hebben minder stress, betere resultaten en meer werkplezier. 

Overdenkingen

Blijf scherp.
Houdt een objectieve blik.  
Innoveer uw team.  

Meld u nu aan voor onze Overdenkingen.

Aanmelden